Predikanten Gijsbert en Geralda Rohaan maken zich hard voor een zachtere wereld: “Wij zijn zielzorgers”
SWIPE ➤
Geralda en Gijsbert Rohaan // Bron: eigen foto
In de droomwereld van het Hardenbergs predikantenechtpaar Rohaan, brengen je buren je een dampend pannetje soep als je ziek bent. Mensen steken er in hun vrije uurtjes vrijwillig de handen uit de mouwen om een ander te helpen, of simpelweg omdat het leuk is. In deze wereld maakt iedereen een praatje met de de bakker, de groenteboer of caissière in de buurtsuper. Iedereen spreekt iedereen, juist als ze elkaar niet of minder goed kennen. Niet uit beleefdheid, maar uit welgemeende interesse. Daardoor heerst er in iedere stad of ieder dorp, iedere wijk en iedere straat een sterke gemeenschapszin. En, als het éven kan, staat de kerk in die gemeenschappen centraal.
Gijsbert en Geralda Rohaan werken al decennialang aan het verwezenlijken van deze droomwereld en sinds 2009 doen ze dat in de regio Hardenberg. “Welkom”, zegt Geralda Rohaan breed glimlachend. Ze staat in de deuropening van haar ruime vrijstaande nieuwbouwhuis in de Hardenbergse wijk Marslanden. Het is een grauwe, maar droge middag aan het einde van de winter. Rohaan wordt vergezeld door haar hond, die eveneens verwelkomend groet door enthousiast te blaffen, terwijl hij rondjes over de oprit rent.
Geralda Rohaan schuifelt moeizaam de woonkamer in, terwijl ze haar rug ondersteunt met haar hand. “Ik ben nog herstellende van een hernia”, legt ze uit. De langste wand in de ruimte is grotendeels kleurrijk bekleed door de ruggen van ogenschijnlijk honderden boeken in een enorme boekenkast. Verder is de ruimte bescheiden ingericht, de vinexwoning is er een uit duizenden. Rohaan maant haar hond ondertussen tot stilte en stuurt hem de mand in.
“Mijn man is nog even bij een vergadering”, zegt ze terwijl ze koffiezet. “Maar we kunnen al wel vast beginnen.” Geralda Rohaan is samen met haar man predikant voor de protestantse kerk PKN in Heemse. Dat doen ze sinds 2023, maar predikant zijn ze al decennialang.
Het echtpaar is sinds ze elkaar leerden kennen op de Theologische Universiteit in Utrecht onafscheidelijk. De enige band die misschien nog wel sterker is, is hun band met god.
Al die onvoorwaardelijke liefde is de motor achter de decennialange motivatie en inspanning voor de verwezenlijking hun droomwereld. Al is dat niet het volledige beeld, zegt Geralda Rohaan. “Alles wat je uit liefde doet, is uit god.”
“Alles wat je uit liefde doet, is uit god.”
Geralda Rohaan, predikant
Nog voordat het gesprek echt begonnen is, wordt het onderbroken door het geluid van de voordeur die dichtslaat. De deur van de hal zwaait open. Het is haar man. Hij Hangt zijn jas aan de kapstok en legt zijn sleutels op de grote houten keukentafel. Hij luistert aandachtig terwijl zijn vrouw verder vertelt. Af en toe vult hij haar aan.
God mag dan aan de basis van hun doelen staan, dat wil nog niet zeggen dat die doelen gemakkelijk behaald worden. In de kerken waar het echtpaar Rohaan de afgelopen decennia predikte, bleven steeds meer stoelen en banken leeg. De vaste plekken van trouwe kerkgangers werden ingepikt door het zwartgallige duo individualisme en digitalisering. Het geluid van mensen die zachtjes bidden, werd vervangen door het geluid van pushmeldingen van wildvreemden die elkaar de huid volschelden onder de laatste Twitterpost van Geert Wilders. De mengelmoes aan geuren van alle verschillende kerkgangers die de kerk elke zondag vulde, werd steeds eentoniger.
Niet alleen de kerk gaat daaronder gebukt. Buiten de kerk is het beeld misschien nog wel grimmiger. De ziel en zaligheid verzwindt uit de samenleving, als ware het een gewond lichaam dat druppel voor druppel zijn bloed verliest. “Bepaalde dingen zijn tegenwoordig al niet meer vanzelfsprekend. Zoals vrijwilligerswerk bijvoorbeeld. Bij ons in de kerk zijn er nog wel vrijwilligers actief, maar daarbuiten is het veel minder normaal geworden om in je vrije tijd voor iets of iemand anders je handen uit de mouwen te steken”, meent Geralda Rohaan.
Zo dan!
Iemand, ooit
Dat verbinding tegenwoordig vooral een digitaal begrip is helpt volgens haar man ook niet mee. Hij ziet dat mensen door sociale media steeds meer in hun eigen bubbel trekken en dat ze geen oor meer hebben voor elkaar. “De vraag ‘wat is waar’ is in die zin voor veel mensen steeds makkelijker te beantwoorden, omdat ze minder of niet geconfronteerd worden met waarheden van buiten hun bubbel. Veel mensen weten alles al, althans, dat denken ze.”
De leegloop van de kerk raakte in een stroomversnelling in de nasleep van de coronacrisis. In eerste instantie was het heel nuttig en fijn dat mensen via een schermpje toch de diensten konden bijwonen. Ook toen kerken de deuren weer mochten openen was het een uitkomst voor mensen uit de risicogroepen. Naarmate de autoriteiten de pandemie steeds meer onder controle kregen, werden die schermpjes echter eerder een vloek dan een zegen.
Ook toen er geen aannemelijk gevaar meer was, bleven mensen thuis en keken ze online mee. “Gemakzucht” meent Gijsbert Rohaan. En bovenal zonde, vindt zijn vrouw, want de verbintenis met- en de liefde voor god ervaar je via een livestream niet op een even betekenisvolle manier als in gods huis. “Door je aanwezigheid voeg je echt iets toe.” De verbinding met elkaar helpt je ook dichterbij god te komen, stelt ze.
Er bleven wéér meer stoelen over voor Individualisme en digitalisering. Ze namen er zelfs zo veel in dat het echtpaar aan het begin van de zomer in 2024 de deuren van hun kerk moest sluiten. De gemeenschap was te klein geworden voor het gebouw. Ze vonden hun intrek in een klein monumentaal kerkje verderop.
Maar zo ziet het echtpaar, het naargeestige duo wordt nog wel met regelmaat uit hun ingepikte plekken verdreven. Met name bij “rouw en trouw”, zegt mevrouw Rohaan. “Het is heel mooi om bij die moeilijke en mooie momenten aanwezig te zijn.” Het delen van tranen van geluk en verdriet met naasten, maar juist ook met de kerk, is voor sommige mensen zelfs aanleiding om terug te keren naar de kerk of om zich er voor het eerst bij aan te sluiten.
Het is aanleiding voor ze om die verbinding vaker te proberen te creëren, al gaat dat niet altijd van een leien dakje, vertelt Geralda Rohaan verder. “We hebben vaak te maken met een ‘klassiek beeld’ van het gesprek met de dominee.” Mensen op straat verwachten bijvoorbeeld belerend toegesproken te worden. Ze zuchten, rollen met hun ogen of proberen een gesprek snel af te ronden. “Maar uiteindelijk praten ze meestal wél.”
Ze proberen het maatschappelijk bloeden verder te stelpen met de stadskerk. “Dat moet een soort duiventil worden, een plek die zich bezighoudt met de hele stad, waar iedereen welkom is. We hebben bijvoorbeeld contact met het theater, om voorstellingen in de kerk te realiseren”, zegt Geralda Rohaan. Gijsbert Rohaan vult haar aan: “Tijdens de coronacrisis was er in de kerk een teststraat en scholieren volgden er lessen. Het gaat ons er niet om zieltjes te winnen, wij vinden gewoon dat geloof moet leiden tot daden.”
Hun verhaal doet denken aan dat van David en Goliath. Net als David gaan Gijsbert en Geralda Rohaan de strijd aan met een kracht ogenschijnlijk veel groter dan zijzelf. En net als David trekken ze ten strijde met een bescheiden uitrusting, vertrouwend op god.
Voor David begon zijn mateloos vertrouwen op god bij vertrouwen op god in de kleine dingen. En aan een breed gedragen vertrouwen op god in de kleine dingen blijven Gijsbert en Geralda Rohaan onverminderd hard doorwerken. Zo brengen ze hun droomwereld stapje voor stapje dichterbij, sluit Geralda Rohaan met glinsterende ogen en opgetrokken mondhoeken af: “Wij zijn zielzorgers. We kijken naar het goede en het mooie en we vinden het belangrijk dat de kerk een rustpunt is voor iedereen. De kerk is immers de plek waar je leert het leven volledig te leven.”